Ekmeklik Buğdayda Rht-4 Ve Rht-5 Kısa Boyluluk Genlerini Taşıyan F5 Populasyonlarında Bitki Boyu İle Bazı Agronomik Özellikler Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi


Tosun M. (Yürütücü) , Aykut Tonk F. , İştipliler D.

Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, 2016 - 2018

  • Proje Türü: Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje
  • Başlama Tarihi: Nisan 2016
  • Bitiş Tarihi: Nisan 2018

Proje Özeti

Buğdayda Rht geni olarak tanımlanan ve bitki boyunu kısaltıcı etkiye sahip olan 21 farklı cücelik geninin olduğu bilinmektedir. Bu genlerden Rht-4 ve Rht-5 cücelik genleri giberellik aside duyarlı genler arasında yer almaktadır. Bu projede, Rht-5 genini taşıyan Merj-5 ve Rht-4 genini taşıyan Bsj-14 çeşitleri kullanılarak oluşturulan Merj-5 x Scholar ve Bsj-14 x Scholar melez kombinasyonlarının F5 generasyonları materyal olarak kullanılmıştır. Her iki melez kombinasyonda kullanılan Scholar baba ebeveyni herhangi bir cücelik geni taşımamaktadır. Söz konusu kombinasyonların F5 generasyonlarında bitki boyu, başak boyu, üst boğum uzunluğu, başakta başakçık sayısı ve başakta tane sayısı özellikleri ölçümlenmiştir. Augmented deneme desenine göre 2016-2017 buğday yetiştirme mevsiminde kurulan denemede Rht-4 populasyonunda başak boyu bakımından şahitler arasında ve bloklar arasında, üst boğum uzunluğu bakımından ise şahitler arasında istatistiksel anlamda önemli düzeyde farklılıklar elde edilmiştir. F5 generasyonunda incelenen 75 hattın ortalama bitki boyu değerleri 64.1 cm ile 125.6 cm arasında belirlenirken üst boğum uzunluğu değerleri 21.5 cm ile 54.9 cm arasında değişmiştir. Rht-5 populasyonunda ise üst boğum uzunluğu özelliği bakımından şahitler arasında istatistiksel anlamda önemli düzeyde farklılıklar elde edilmiş 75 hattın ortalama üst boğum uzunluğu değerleri 19.6 cm’den 51.2 cm arasında varyasyon göstermiştir.