Halk Opereti Topluluğu ve Türk Müziği Tarihindeki Yeri


Creative Commons License

ESKİTAŞ N.

Ege Üniversitesi Devlet Türk Musikisi Konservatuarı Dergisi, no.13, pp.82-100, 2018 (National Refreed University Journal)

  • Publication Type: Article / Article
  • Publication Date: 2018
  • Title of Journal : Ege Üniversitesi Devlet Türk Musikisi Konservatuarı Dergisi
  • Page Numbers: pp.82-100

Abstract

Interaction with Western genres in Turks, begins with the sultans of the Ottoman Empire who adopted westernization policy and in the ongoing process, it is seen that all kinds of acts_ cultural, military, political and artistic_ were shaped in line with the personality and ideals of the sultans in the Ottoman Empire with a monarchical structure. The resources reveal that all types of Western music theater genres had been performed since the Tanzimat period in the Ottoman Empire where the first opera was performed during Selim III's sultanate. It is seen that opera performances came into question in the course of time. Being the only entertainment of the people, it is understood that these performances became very popular for the day. The operetta communities founded during this period were examined taking into consideration that the operettas’ turning into a popular cultural element and their songs sang in these performances becoming the musical habit of a large audience may have affected Turkish music and its performances. In the article which gives information about the opera and operetta types in terms of their development in Europe and Ottoman Empire by historical method, the similarities and differences between the Halk Opereti Topluluğu (Public Operetta Company) and the other operetta groups were demonstrated by comparison method, the company’s place in the Turkish music history was discussed using the data that allows musical interpretation.

Türklerde Batılı türler ile etkileşim, Osmanlı Devleti'nin batılılaşma politikası sürdüren padişahlar döneminde başlar ve devam eden sürec¸te, monarşik yapıya sahip olan Osmanlı Devleti'nde, kültürel, askeri, siyasal, sanatsal vb. her türden edimlerin de padişahların kişiliği ve idealleri doğrultusunda şekillendiği görülür. İlk defa III. Selim döneminde opera sahnelenen Osmanlı Devleti'nde, Tanzimat Dönemi'nden itibaren her türden Batılı müzikli tiyatro türünün sahnelendiğine kaynaklardan ulaşılabilmektedir. Zaman ic¸inde operet türünde de temsillerin verildiği görülmektedir. Bu temsillerin gittikc¸e yoğunlaşması ve neredeyse halkın tek eğlence aracı olması sebebiyle, oldukc¸a rağbet gördüğü anlaşılmaktadır. Popüler kültür ögesi haline gelen Operetlerin ve bu temsillerde icra edilen şarkıların, büyük bir seyirci kitlesinin müziksel alışkanlığına dönüşmesi, müziksel edimlere ve dolayısıyla da Türk müziğine etkisi olabileceği düşünülerek bu dönemde kurulmuş operet toplulukları incelenmiştir. Tarihsel yöntemle Avrupa'daki ve Osmanlı Devleti'ndeki gelişimi bakımından opera ve operet türleri ile ilgili bilgiler verilen makalede, karşılaştırma yöntemiyle diğer operet toplulukları ile Halk Opereti Topluluğu arasında benzerlikler ve farklılıklar ortaya konmuş, müziksel yoruma izin veren verilerden faydalanılarak Türk müziği tarihi ac¸ısından Halk Opereti Topluluğu'nun yeri tartışılmıştır.