Yaşayan ve Yaşatan Heykeller (The Living Sculptures)


Demirkan H. , Tosun N. , Yanmaz K.

International Design and Engineering Symposium | Sustainability, Innovation, Production, İzmir, Türkiye, 10 - 12 Ekim 2019, ss.303-308

  • Basıldığı Şehir: İzmir
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.303-308

Özet

Özet

Bu çalışmada, Kanada’nın Montreal ve ABD’nin Atlanta kentlerinde düzenlenen festivallerdeki özel parklarda sergilenen yaşayan bitki heykellerinin, ülkemizdeki gelişimi anlatılmaktadır. Yaşayan heykeller, bulunduğu ortama ayrı bir renk katan, güzelleştiren, insan sağlığına ve ruhuna hitap eden ergonomik yapılardır. Bu amaca yönelik olarak, EXPO 2016/ Antalya’da 108 adet yaşayan heykel, Kanada merkezli Mosaicultures Internationales de Montreal kapsamında yaptırılarak sergilenmiştir.  Bu tür projelerin teknolojik açıdan zorlayıcı bir yanının bulunmaması, talep edilen bitkisel heykel çalışmalarının tasarım ve uygulama sıklığını arttırmak açısından olumlu bir özellik olarak karşımıza çıkmaktadır.

Tasarlanan heykelin özel bir konstrüksiyon ile kurgulanması, öncelikle, üzerinde taşıyacağı bitkileri ve bitkilerin yerleştirileceği yetişme ortamını ağırlık yönünden taşıması ve zaman içinde mukavemetini kaybetmemesi son derece önemlidir. Bitkisel heykellerin oluşturulmasında, yerleştirileceği coğrafyaya bağlı olarak, kullanılacak bitki türlerinin seçimi de değişecektir. Peyzaj ve tasarımın bileşimiyle oluşturulan bu dala “mosaiculture” denilmektedir. Mozaik sanatının yeni bir çıkış noktası bulduğu mosaiculture de bizim yaşadığımız çevreyi renklendiren, doğaya ve sanata bambaşka bir boyut katan yeni bir akım gibi görünmektedir. Bütün bu faktörler doğrultusunda başarısı belirlenen bitkisel heykel çalışmaları, birkaç nadir örnek dışında dünyada ve ülkemizde son derece yenidir.

Yapılacak  bitkisel heykel çalışmaları kapsamında, konstrüksiyon malzemesi, üretim ortamı ve örtüsü ile bitkisel materyal sektörlerine yönelik yeni kullanım alanları doğacak; dolayısı ile ilgili sektörlere ekonomik katkı sağlayacaktır. Bu heykeller, özellikle kentsel mekanlarda, görsel duyum zenginliği oluşturma, insanları bir araya getirerek kaynaştırma, işaretleme, yönlendirme gibi işlevlerle, kentsel yaşam kalitesine katkıda bulunmaktadır. Türkiye için çok yeni olan bu tür bitkisel heykel projelerinin ülkemiz koşullarında da yapılabilirliğinin sağlanması, ülke ekonomisine önemli derecede katma değer sağlayacaktır. Yapılacak bitkisel heykeller, ülkemizdeki tüm kurum ve kuruluşların (Bakanlıklar, üniversiteler, belediyeler ve tüm kamu ve özel kuruluşlar) mekan ve yaşam ortamlarındaki  taleplerini karşılayacak niteliktedir. Çalışmalarımızda genellikle, Dichandra repens (fare kulağı, kundura çimi), Alternanthera spp., Santolina chamaecyparissus (lavantin), Carex spp. ve Festuca glauca kullanılmaktadır.  Şimdiye kadar 3 farklı yaşayan heykel tasarlanmış ve bitirilmiştir. “Çiçek Toplayan Kadın” tasarımı 3.5 m yükseklikte yapılarak, İzmir Milli Park’ta sergilenmektedir. 3.5 m yüksekliğinde olan “At” tasarımı E.Ü. BAP kapsamında bitirilmiştir. “Deniz Kızı” heykeli, 3.5 m yüksekliğinde ve 12 m uzunluğunda olup, İzmir Büyükşehir Belediyesine ait Aşık Veysel Rekreasyon alanında sergilenmektedir.

Anahtar Kelimeler : Mosaikültür, Bitkisel Heykel, Heykel, Peyzaj, Tasarım.