Türkçede Bulunan Okuma İle İlgili Atasözleri ve Deyimler: Bir İçerik Analizi


Gürel E. , ALAÇAM AKŞİT A. C.

Current Debates in Gender and Cultural Studies, Taşkıran, G.; Geçgin, E. , Editör, Ijopec Publication, London, ss.87-100, 2018

  • Basım Tarihi: 2018
  • Yayınevi: Ijopec Publication
  • Basıldığı Şehir: London
  • Sayfa Sayıları: ss.87-100
  • Editörler: Taşkıran, G.; Geçgin, E. , Editör

Özet

Okuma, yazının tamamlayıcısı olan ve insanı ‘insan’ yapan eylemlerden biridir. İnsanın tüm kişisel ve mesleki gelişiminin kökeninde, yazının ve okumanın yattığını ileri sürmek mümkündür. Öyle ki okuma eylemi; yazının icadından itibaren günlük yaşamı kolaylaştırmasının yanı sıra insanlığın ortak kültürünün oluşumunda, birikiminde ve kuşaktan kuşağa aktarılmasında etkili bir rol üstlenmiştir. Bir toplumun okuma ile olan ilişkisi, okumaya yönelik tavrı ve okuma alışkanlığı; o toplumun gelişmişlik düzeyine ilişkin bir ipucudur. Bu çalışma, Türk toplumunun okuma ile olan bağını ortaya koymayı ve dil üzerinden çözümlemeyi amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında Türkçe’de bulunan okuma ile ilgili atasözleri ve deyimler, içerik analizi yöntemiyle araştırılmıştır. Nitel yöntemle tasarlanan araştırma uyarınca, Türk Dil Kurumu -TDK- tarafından hazırlanmış olan Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü taranarak okumayla ilgili atasözleri ile deyimler tespit edilmiş ve belirli kategoriler oluşturularak yorumlanmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara ilişkin detaylar, çalışmanın sonuç kısmına yansıtılmış ve Türk toplumunun okumaya yönelik tavrına ilişkin çıkarımlar yapılmıştır. Çalışma, Türk kültürünün kültürel değerlerine ilişkin çıkarımlar ve gelecek çalışmalara yönelik öneriler ile sonlanmaktadır.

Anahtar kelimeler: Okuma, Kültür, Atasözü, Deyim, İçerik analizi.

 

Abstract

Reading is complementary to writing and functions as a uniquely human action. It can be argued that at the root of all human personal and professional development lies writing and reading. Therefore, besides serving to facilitate everyday life since the invention of writing, the act of reading has played an effective role in the formation, accumulation, and transfer of information among generations of the common culture of humankind. A society’s attitudes toward reading, their reading habits and their relationship to reading offers a clue into the level of development of that society. This study aims to reveal the relationship Turkish society has with reading and to analyze this relationship through an analysis of the language. Within the scope of the study, the proverbs and idioms related to reading in Turkish were investigated by means of content analysis. As part of the qualitative research method used for this study, the Dictionary of Proverbs and Idioms prepared by the Turkish Language Association -TDK- was reviewed, and the proverbs and phrases related to reading were identified, with specific categories being created and interpreted. The findings of the research are reflected in the conclusion of the study, where deductions are made regarding the attitude of Turkish society towards reading. The study ends with conclusions on the values of Turkish culture and suggestions for future works.

Key words: Reading, Culture, Proverb, Idiom, Content analysis.