Mobil kullanıcılara bağlam farkında bilgi sunumu için bir etmen geliştirilmesi


Öğrenci: ÖZGÜN YILMAZ

Danışman: Rıza Cenk Erdur

Bağlam farkındalık, mobil ve her yerden erişilebilir sistemlerin geliştirilmesinde önem kazanan bir kavramdır. Günümüzde bilgi işlem, gittikçe mobil ve her yerden erişilebilir olmaktadır. Bu tür yüksek dinamik ortamlarda çalışan uygulamaların ve servislerin, bağlam değişikliklerinin farkında olmaları ve bağlam değişikliklerine uyum sağlamaları gerekmektedir. Bağlam farkında yazılımlar, kişilerin; cihazlar, bilgisayarlar ve diğer kişilerle olan etkileşimlerini geliştirir ve bu etkileşimlere zenginlik katar. Bu tez çalışmasında, bağlam farkında bilgi sunan bağlam etmeni ve bağlam etmeninin çalışmasının görülebilmesi için istemci etmeninden oluşan bağlam farkında ve çok etmenli bir uygulama geliştirilmiştir. Bağlam etmeni, mobil kullanıcının istemci etmeni ile gönderdiği konum bilgisini; zaman, kullanıcının ilgi alanları ve tercihleriyle birleştirerek kullanıcı bağlamını oluşturur ve istemci etmenine, kullanıcı bağlamına göre yakın çevredeki ilgi noktalarının ve diğer kullanıcıların bilgilerinden oluşan bağlam farkında bilgi gönderir. Bağlam ve ilgi noktaları, geliştirilen bağlam ontolojisi ve ilgi noktaları ontolojisi ile esnek bir şekilde modellenmiştir. Ontoloji dili olarak OWL kullanılmıştır. Ontolojiler kullanılarak, bilgi paylaşımı ve bilginin yeniden kullanılabilirliği sağlanmıştır. Ayrıca bağlam ontolojisi üzerinde çıkarsama yapılmıştır. Kullanıcının yakınındaki diğer kullanıcılar, bağlam etmeni tarafından, bağlam ontolojisi üzerinde kural tabanlı çıkarsama yapılarak bulunmuştur. Etmenlerin geliştirilmesinde, etmen geliştirme çatısı olarak JADE, ontolojileri kullanmak ve kural tabanlı çıkarsama yapmak için bir anlamsal web çatısı olan Jena kullanılmıştır.